tin & thư | chuyên đề | tác phẩm mới | tác phẩm của tháng | đối thoại | tác giả | gửi bài | góp ý |
sinh hoạt
đối thoại
Góp ý với ông Nguyễn Văn Dân về “huyễn tưởng”, “viễn tưởng”, và vài điều khác  [đối thoại]

 

Hôm nay (19/07/2010), nhân đọc ý kiến của một độc giả dưới bài “Ngô Tự Lập không chỉ ‘kín đáo’ đạo văn của Brent Hayes Edwards, mà còn công khai đoạt văn của Alain Guillemin!” của tôi, tôi mới biết là ông Nguyễn Văn Dân có viết một bài liên quan đến vụ tranh luận này. Bài viết của ông Nguyễn Văn Dân có nhan đề “Thông tin thêm về truyện viễn tưởng (hay huyễn tưởng) của Nguyễn Ái Quốc” đăng trên trang Viet-studies của Trần Hữu Dũng.

Ở đoạn nhập đề, Nguyễn Văn Dân viết:

“Đọc mấy bài tranh luận giữa hai ông Ngô Tự Lập và Nguyễn Tôn Hiệt trên mạng phongdiep.net và viet-studies, tôi xin phép được cung cấp mấy thông tin để mọi người tham khảo.
 
Tôi xin nhắc lại ngay từ đầu: Tôi không tham gia tranh luận với hai người, mà chỉ đơn giản là cung cấp thêm thông tin.”

Đọc cái nhập đề này, tôi khá ngạc nhiên. Tôi chưa từng gửi bất cứ bài nào cho mạng phongdiep.netViet-studies, thì cớ sao lại có bài tranh luận giữa tôi và Ngô Tự Lập trên hai trang web đó! Tôi dạo quanh để quan sát thì mới bìết rằng mạng phongdiep.net đã đăng lại 3 bài lấy từ Tiền Vệ (có ghi rõ xuất xứ), và Viet-studies đã đặt 3 cái links của 3 bài ấy từ Tiền Vệ {(Đạo văn: lý thuyết và thực hành của Ngô Tự Lập (TV 15-7-10) - Ngô Tự Lập: Lần thứ ba và lần cuối với ông Nguyễn Tôn Hiệt (TV 16-7-10) -- Nguyễn Tôn Hiệt: Ngô Tự Lập không thể tự bào chữa về việc đạo văn (TV 16-7-10)}

Đúng ra, ông Nguyễn Văn Dân nên theo những cái links đó để dò tới tận ngọn nguồn, đọc cho đầy đủ các bài của cuộc tranh luận, thay vì chỉ đọc 3 bài như vậy. Và đúng ra, ông Nguyễn Văn Dân cũng nên gửi bài “Thông tin thêm...” của ông đến Tiền Vệ (là nơi xuất phát và chứa đầy đủ các bài tranh luận), và Talawas (là nơi đã gom đầy đủ các bài ấy thành một hồ sơ về cuộc tranh luận), để rộng đường dư luận, thay vì chỉ gửi đến hai trang web kia. Làm việc như vậy là bất cập, mặc dù ông Nguyễn Văn Dân lại nhắn nhủ trong bài của ông rằng:

“Tôi chỉ muốn đưa ra một lời nhắn nhủ rằng: nghiên cứu vấn đề gì cũng cần phải cố đi cho đến ngọn nguồn của nó, nếu không ta sẽ sa vào căn bệnh “phát hiện lại châu Mỹ”!

Dẫu sao tôi cũng cảm ơn lời nhắn nhủ của ông.

Sau đây, tôi sẽ bàn về những “thông tin” mà ông Nguyễn Văn Dân cung cấp.

 

1/ Ông Nguyễn Văn Dân viết:

Ở đây trước tiên có một vấn đề cần làm sáng rõ. Trong các cuốn sách tra cứu về lý luận văn học ở Việt Nam, ví dụ như cuốn sách Từ điển thuật ngữ văn học (nhiều tác giả; Lê Bá Hán, Trần Đình Sử, Nguyễn Khắc Phi chủ biên), Nxb. Giáo dục, 1992; hay cuốn sách 150 thuật ngữ văn học (Lại Nguyên Ân biên soạn), Nxb. Đại học Quốc gia Hà Nội, 1999, có một mục từ “Văn học viễn tưởng”. Lại Nguyên Ân cũng là một trong những tác giả biên soạn cuốn Từ điển thuật ngữ văn học nói trên, cho nên tôi đoán ông cũng là người biên soạn mục từ “Văn học viễn tưởng” của cuốn từ điển đó.
 
Theo định nghĩa của hai cuốn sách này thì “Văn học viễn tưởng” là những tác phẩm văn học “lấy viễn tưởng làm phương thức xây dựng hình tượng và tổ chức cốt truyện. Viễn tưởng là một phương pháp miêu tả đặc thù, sử dụng những dạng hình tượng (...) trong đó những yếu tố của thực tại được kết hợp với nhau theo lối siêu tự nhiên, kỳ lạ, khó tin” (Từ điển thuật ngữ văn học, tr. 288). Còn trong cuốn sách của Lại Nguyên Ân, ông còn chua thêm cho thuật ngữ “Viễn tưởng” bằng hai từ nước ngoài: “fantasy” (tiếng Anh) và “fantastique” (tiếng Pháp).

Cái định nghĩa về thuật ngữ “Văn học viễn tưởng” của hai cuốn sách này (như ông Nguyễn Văn Dân đã trích không đầy đủ trên đây) là cái định nghĩa sai từ căn bản ngữ nghĩa.

VIỄN 遠 là xa (như trong “viễn du”, “viễn chinh”...), là cái chưa xảy ra, thuộc về tương lai (như trong “viễn dụng”, “viễn hiệu”...).

Trong tiếng Anh, “truyện viễn tưởng”“futuristic fiction”, hay “futuristic speculative fiction” (như thuật ngữ mà Brent Hayes Edwards đã dùng để nói về truyện “Con người biết mùi hun khói” của Nguyễn Ái Quốc.

Trong Encyclopedia of Time, thuật ngữ “futuristic fiction” (truyện viễn tưởng) được giải thích như sau:

Futuristic fiction is most precisely defined as any narrative explicitly set in future time. It was to such writing that Félix Bodin first applied the term littérature futuriste in 1834.[1]

Trong văn học quốc tế, một trong những tác phẩm văn học viễn tưởng nổi tiếng nhất là cuốn tiểu thuyết Paris au XXe Scièle của Jules Verne. Cuốn này được sáng tác vào năm 1863, kể những chuyện sẽ xảy ra trong những năm 1960, tức là một thế kỷ sau! Và bây giờ so sánh với thực tế thì người ta thấy rất nhiều điều đã được Jules Verne tiên đoán chính xác trong cuốn ấy! Nhà văn Pháp Albert Robida (1848-1926) cũng nổi tiếng với bộ tiểu thuyết ba cuốn, Le Vingtième Sciècle (1883), La Guerre au Vingtième Sciècle (1887), và Le Vingtième siècle: La vie électrique (1890). Nhà văn Anh Herbert George Wells (1866-1946) cũng là tác giả của cuốn tiểu thuyết viễn tưởng nổi tiếng, Anticipations (1901), vẽ ra hình ảnh thế giới sẽ như thế nào vào năm 2000, tức là một thế kỷ sau! Vân vân và vân vân...

HUYỄN 眩 theo nghĩa gốc của hình chữ tiểu triện là “lừa dối”, vì nó có bộ “dữ” viết ngược, tức là hình ảnh đảo ngược trong gương của chữ “dữ” (“dữ” là “đưa cho ai một vật gì”). “Huyễn” vì thế có nghĩa là “gạt gẫm”, “giả vờ đưa cho, nhưng không có vật gì cả”. Vì thế trong sách Lục thao có viết: “Bất tường chi ngôn, huyễn hoặc lương dân” (Lời nói ba hoa, lừa dối dân lành).[2] Về sau, chữ “huyễn” bao hàm thêm các nghĩa “hoa mắt”, “chóng mặt”, “mê loạn”, “ảo hoặc”.

Trong tiếng Anh, “fantasy” (truyện huyễn tưởng) mang nội hàm khác với “futuristic fiction” (truyện viễn tưởng). Theo Literary Dictionary, “fantasy” được định nghĩa như sau:

fantasy, a general term for any kind of fictional work that is not primarily devoted to realistic representation of the known world. The category includes several literary genres (e.g. dream vision, fable, fairy tale, romance, science fiction) describing imagined worlds in which magical powers and other impossibilities are accepted. Recent theorists of fantasy have attempted to distinguish more precisely between the self-contained magical realms of the marvellous, the psychologically explicable delusions of the uncanny, and the inexplicable meeting of both in the fantastic.

Như thế hai cuốn sách mà ông Nguyễn Văn Dân dẫn ra đã định nghĩa sai về thuật ngữ “văn học viễn tưởng”. Với nội hàm “siêu tự nhiên, kỳ lạ, khó tin” thì phải dùng chữ “huyễn tưởng” mới đúng. Chữ “viễn tưởng” chỉ nên dành cho những tác phẩm văn chương kể ra những hình ảnh trong TƯƠNG LAI, chưa xảy ra, nhưng không hề mang tính “huyễn ảo” hay “huyễn hoặc”.

 

2/ Ông Nguyễn Văn Dân viết:

Song, trước đó mười năm, từ năm 1982, trong bài “Huyễn tưởng văn học - một hình thái nhận thức thẩm mỹ” (đăng trên tạp chí Thông tin khoa học xã hội, số 10 năm 1982), tôi - Nguyễn Văn Dân - đã viết về phạm trù mỹ học “le fantastique” trong tiếng Pháp (tương đương với “phantastikos” trong t. Hy Lạp, “phantasticus” trong t. Latin, “the fantastic” trong t. Anh, “fantastika” trong t. Nga). Và, sau khi phân tích những hạn chế của nhiều cách dịch, tôi đã đề xuất cách dịch sang tiếng Việt là “cái huyễn tưởng”. Cái huyễn tưởng này sẽ bao gồm nhiều sắc thái, trong đó có sắc thái huyễn tưởng khoa học - bao gồm thể loại giả tưởng khoa học và viễn tưởng khoa học.
 
Tôi không chắc tôi là người đầu tiên viết về chủ đề này, nhưng quả thực tôi chưa phát hiện thấy có bài nào viết trước tôi. Nhưng có một điều tôi có thể khẳng định rằng tôi là người đầu tiên đưa ra thuật ngữ “huyễn tưởng”. Hiện tại cũng có nhiều người đồng ý với cách gọi của tôi. Nhưng cũng có người dùng thuật ngữ khác, đó có thể vì họ không được đọc bài viết của tôi (hoặc cũng có thể họ không đồng ý).

Cảm ơn ông Nguyễn Văn Dân. Ông đã viết rất đúng về khái niệm “huyễn tưởng” trong văn học. “Cái huyễn tưởng” (le fantastique) ấy là nội hàm thẩm mỹ của loại truyện huyễn tưởng (fantasy), chứ không phải là nội hàm của loại truyện viễn tưởng (futuristic fiction).

 

3/ Ông Nguyễn Văn Dân viết tiếp:

Ở đây, nội dung của khái niệm “viễn tưởng” của một số người ở Việt Nam về sau cũng giống với nội dung của khái niệm “huyễn tưởng” trước đó của tôi, khác nhau chỉ là tên gọi. Và trong bài viết nói trên, tôi đã khẳng định rằng thủ pháp huyễn tưởng trong văn học Việt Nam hiện đại có nguồn gốc từ cái huyễn tưởng trong loại truyện truyền thuyết bình dân phi thần thánh như các truyện được sưu tập trong bộ Lĩnh Nam chích quái của Vũ Quỳnh và Kiều Phú từ thế kỷ XV. Cái thủ pháp đó về sau đã được thể hiện trong truyện ngắn cổ điển Việt Nam như các truyện trong Truyền kỳ mạn lục của Nguyễn Dữ ở thế kỷ XVI.
 
Đến năm 1984, trong bài viết của tôi nhan đề: “Triển vọng của thể loại huyễn tưởng khoa học” (đăng trên tạp chí Thông tin khoa học xã hội, số 9-1984),  tôi lại khẳng định rõ thêm rằng thủ pháp huyễn tưởng đã được sử dụng trong truyện ngắn những năm 20 của Nguyễn Ái Quốc.

Thưa ông Nguyễn Văn Dân, nội dung của khái niệm “viễn tưởng” của một số người ở Việt Nam về sau giống với nội dung của khái niệm “huyễn tưởng” trước đó của ông, VÌ HỌ HIỂU SAI VÀ DÙNG TỪ SAI. Phần ông, ông đã hiểu đúng.

Nhưng khi ông nói “thủ pháp huyễn tưởng đã được sử dụng trong truyện ngắn những năm 20 của Nguyễn Ái Quốc”, thì ông có đúng, nhưng cũng có sai.

Ông đúng, nếu ông gọi truyện (“Les lamentations de Trung-Trac”) của Nguyễn Ái Quốc là truyện “huyễn tưởng”, vì theo như Brent Hayes Edwards nhận xét, truyện ấy kể những điều mộng mị, ma quái, huyễn hoặc.

Ông sai, nếu ông gọi truyện “L’Enfumé” của của Nguyễn Ái Quốc là truyện “huyễn tưởng”. Vì trong truyện “L’Enfumé” không hề có “huyễn tưởng” mà chỉ có “viễn tưởng”. Trong truyện ấy Nguyễn Ái Quốc đã hướng về TƯƠNG LAI, mơ về TƯƠNG LAI, và hư cấu ra những gì sẽ xảy ra một cách hiện thực ở châu Phi trong TƯƠNG LAI. (Có người cho rằng đó là “tính tiên tri”. Tôi thì cho rằng đó là một dạng ước mơ về một tương lai thành công. Nhưng ở đây ta không cần tranh cãi về điểm này.)

 

4/ Ông Nguyễn Văn Dân viết tiếp:

Như vậy, thứ nhất: tuy tôi không dùng thuật ngữ “văn học viễn tưởng” mà dùng thuật ngữ “văn học huyễn tưởng” vì thấy thuật ngữ này chính xác hơn và hay hơn, nhưng nội dung của sự việc đã cho thấy rõ rằng trước khi có bài viết của Hayes Edwards về truyện ngắn Nguyễn Ái Quốc rất lâu, tôi đã khẳng định rằng trong số các truyện của Nguyễn Ái Quốc, đã có những truyện thuộc loại “văn học huyễn tưởng” [hay “viễn tưởng” theo cách nói của những người khác]. Thứ hai: ngay từ năm 1984, tôi đã cho thấy cái huyễn/viễn tưởng đã tồn tại trong văn học cổ điển Việt Nam, còn đến văn học Việt Nam hiện đại thì người đầu tiên sử dụng nó là Nguyễn Ái Quốc.
 
Đến đây tôi muốn nói rằng: Tôi hoàn toàn không muốn kể công để tự nhận rằng mình là người đầu tiên phát hiện ra Nguyễn Ái Quốc là cha đẻ của văn học huyễn/viễn tưởng Việt Nam hiện đại. Bởi lẽ tôi không cho rằng đây là một phát hiện ghê gớm, vì tôi tin rằng ngoài tôi ra rất có thể đã có nhiều người cũng đã “phát hiện” ra cái điều quá ư hiển nhiên này. Vì điều này không phải là khó nhận ra, bất cứ một người làm văn học sử nào cũng có thể nhìn thấy, chẳng cần đến mức phải sang tận Hoa Kỳ mới phát hiện ra.

Rất tiếc, ở đây ông Nguyễn Văn Dân đột nhiên lại từ bỏ cái kiến giải đúng đắn của ông về “cái huyễn tưởng”! Ở đây, ông bắt đầu nhùng nhằng, gượng gạo đồng hoá “huyễn tưởng” và “viễn tưởng”. Ông cố tình ghép hai nội hàm khác nhau vào thành một thứ gọi là “huyễn/viễn tưởng”!!!

Ông nói ông “hoàn toàn không muốn kể công”, nhưng ông lại làm một điều rất đáng tiếc, vì nó làm hỏng cả cái kiến giải đúng đắn mà ông đã có từ năm 1982. Tôi không biết ông làm thế vì động cơ gì. Thật uổng.

 

5/ Ông Nguyễn Văn Dân kết luận:

Cuối cùng tôi muốn nói rằng ông Hiệt cũng không nên quá khắt khe với ông Lập. Ông Lập đã trích dẫn ý ông H. E., mặc dù không ghi chú ngay sau cân dẫn, nhưng có ghi ở đầu đoạn trích là “theo ông Hayes Edwards” và có đề tài liệu tham khảo ở cuối bài, thì cũng có thể chấp nhận được. Cách làm này quả thực là chưa chuẩn xác. Nhưng đây lại là một cách làm khá phổ biến hiện nay ở Việt Nam, kể cả các GS cũng mắc phải. Họ cho rằng chỉ cần làm như thế là đúng, chứ trong thâm tâm họ không nghĩ đó là “đạo văn”. Về điều này chính tôi cũng đã có lần viết bài phê phán (vào năm 2001) và cũng đã nhận được không ít những phản ứng không bằng lòng.

Thưa ông Nguyễn Văn Dân, tôi không hề “khắt khe” để làm gì cả. Nếu Ngô Tự Lập là một nhà báo vớ vẩn thì tôi đâu có mất thì giờ để phê phán. Ngô Tự Lập cũng không phải là một người chỉ được đào tạo ở Việt Nam. Anh ta đã từng được đào tạo trong những trường đại học lớn ở Pháp và Mỹ. Nếu Ngô Tự Lập không sành sõi các nguyên tắc chính quy để viết essay, thì anh ta đã không thể tốt nghiệp từ những trường đại học ấy. Đáng lẽ anh ta phải làm gương cho học giới ở Việt Nam, chứ sao lại vi phạm những lỗi lầm giống như họ! Nên nhớ rằng Ngô Tự Lập đã viết “Nguyễn Ái Quốc và văn học Pháp ngữ” dưới dạng bài essay nghiên cứu học thuật, có đánh số chú thích ở trong bài và có bản chú thích ở cuối bài. Ở những trường đại học của Pháp và Mỹ, nếu một sinh viên năm thứ nhất nộp hai bài essays như hai bài của Ngô Tự Lập, thì chắc chắn sẽ bị giáo sư khiển trách nặng nề hay đem ra hội đồng kỷ luật về tội plagiarism (đạo văn).

Thưa ông Nguyễn Văn Dân, tôi kính trọng sự thẳng thắn của ông khi ông viết bài phê phán những hiện tượng sai trái trong học thuật. Tôi mong rằng: không vì “những phản ứng không bằng lòng” của “không ít” những người ấy mà ông phải từ bỏ sự thẳng thắn cần thiết của một nhà nghiên cứu khoa học.

 

Nguyễn Tôn Hiệt
19/07/2010

 

_________________________

[1]Encyclopedia of Time, ed. Samuel L. Macey (London: Taylor & Francis, 1994), trang 235.

[2]Xem Tìm về cội nguồn chữ Hán / In Search of the Origins of Chinese Characters Relevant to Vietnamese, tác giả Lý Lạc Nghị, biên soạn: Jim Waters, dịch giả: Nguyễn Văn Đổng (Hà Nội: Thế Giới, 1997), trang 299.

 

--------------

Bài liên hệ:

19.07.2010
[NẠN ĐẠO VĂN] ... Bài viết mới nhất của Nguyễn Tôn Hiệt, nhan đề “Ngô Tự Lập không chỉ ‘kín đáo’ đạo văn của Brent Hayes Edwards, mà còn công khai đoạt văn của Alain Guillemin!” sẽ rất công bằng và chính xác, nếu không có một uẩn khúc. Uẩn khúc đó là... (...)
 
18.07.2010
[NẠN ĐẠO VĂN] ... Khi đạo văn của Brent Hayes Edwards, Ngô Tự Lập còn “kín đáo” sử dụng nhiều thủ thuật, nhưng khi đạo văn của Alain Guillemin, thì Ngô Tự Lập không còn lén lút nữa. Anh ta công khai chiếm hữu ý tưởng của Alain Guillemin ngay trước mắt độc giả... (...)
 
[NẠN ĐẠO VĂN] ... Chiến thuật của bác Ngô có thể ví như “chặt tay” (hay đúng hơn là “xẻo mồm”) thằng Tây kia, rồi đặt “tay” (hay “mồm”) mình thế vào chỗ ấy, rồi cứ thế ra sức “su-ka” (hoặc “thổi kèn”). Theo tôi thế là có tội “nhớn”, là đã làm giảm đi (rất nhiều) cái sự sung sướng của “nhân rân ta” cũng như “Công an nhân rân ta”, bác Ngô có biết như thế cho chăng? Tự sướng làm sao mà bằng người khác làm cho sướng được?!... [XIN LƯU Ý: Bài có hình khoả thân] (...)
 
16.07.2010
[NẠN ĐẠO VĂN] ... Tất cả những ai nghiêm túc thì chắc chắn đều đồng ý rằng: Ngô Tự Lập đã đạo văn của Hayes Howards. Rằng: Ngô Tự Lập đã tự biện hộ bằng những lập luận không hợp lý, và tránh né hầu hết những bằng chứng về sự đạo văn mà tôi đã nêu ra trong bài “Đạo văn: lý thuyết và thực hành của Ngô Tự Lập”. Ngô Tự Lập chỉ không đạo văn nếu anh ta đi ngược thời gian để viết những điều này trước năm 2003... (...)
 
[NẠN ĐẠO VĂN] ... Chắc chắn Nguyễn Tôn Hiệt vẫn không, hoặc cố tình không, đọc cẩn thận 2 bài viết của tôi, “Nguyễn Ái Quốc và văn học Pháp ngữ” (2005) và “Cha đẻ của văn học viễn tưởng Việt Nam” (2010). Vì thế, bài viết “Đạo văn: lý thuyết và thực hành của Ngô Tự Lập” của ông vô tình hoặc hữu ý đã xuyên tạc sự thật... (...)
 
15.07.2010
[NẠN ĐẠO VĂN] ... Có một câu hỏi cần phải nêu ra là: Khi Ngô Tự Lập đạo văn, liệu anh ta có suy nghĩ giống như những gì anh ta đã phê phán về phương diện đạo đức của hành động đạo văn? Chỉ mong Ngô Tự Lập đọc lại thật kỹ và tự suy gẫm về những gì anh ta đã nói về nạn đạo văn. Và tự biết xấu hổ... (...)

 

--------------

Những bài khác có liên hệ về chuyện VĂN HỌC VIỄN TƯỞNG và chuyện ĐẠO VĂN:

 
Chuyện VĂN HỌC VIỄN TƯỞNG:
 
06.06.2010
[VĂN HỌC XHCNVN] ... Những ngày qua (từ ngày 31/5/2010 đến ngày 3 6/2010) Tiền Vệ đăng liên tiếp những bài tranh luận của Ngô Tự Lập và Nguyễn Tôn Hiệt, ngẫm nghĩ một hồi, tôi thấy có những ngộ nhận trong học thuật Việt Nam gần đây đã đến hồi phân giải rõ ràng, tránh lối quy chụp và ảo tưởng... (...)
 
03.06.2010
[VĂN HỌC XHCNVN] ... may quá! / tôi vô học / may quá! / tôi nhờ vô học mà không lươn lẹo / hoan hô bọn vô học! / hoan hô tôi! / nhưng tôi vẫn xin lỗi / những ai / có / học / thật / vẫn không lươn lẹo... (...)
 
[VĂN HỌC XHCNVN] ... Trong bài “Thêm một lần với Nguyễn Tôn Hiệt”, ông nghè Ngô Tự Lập hùng hồn khẳng định: “Bài viết của tôi là về văn học viễn tưởng, nói đúng hơn là truyện viễn tưởng (mô tả thế giới trong tương lai), chứ không phải là về tính tiên tri (mặc dù tôi có nhận xét rằng 2 tác phẩm của Hồ Chí Minh có tính tiên tri)...” Ông nghè Lập nói vậy là không thiệt thà chút nào. Tại hạ có thể nêu ra bằng chứng rành rành ngay trong bài viết của ông để cho thấy cái không thiệt thà của ông... (...)
 
[VĂN HỌC XHCNVN] ... Bác Hồ, vị cha già dân tộc, đẻ ra cả một dân tộc còn được, nhằm nhò gì cái “văn học viễn tưởng Việt Nam” ấy, ngài đẻ ra mấy hồi. Đâu cần tiến sĩ Ngô Tự Lập nhọc công chứng minh điều ấy... (...)
 
02.06.2010
[VĂN HỌC XHCNVN] ... Lẽ ra... / Phải làm cho ra lẽ / Những đứa nào bất nhân / Những đứa nào vô đạo / Những kẻ không có chút con người / Không thương xót ngay cả người mà chúng đang “thánh hoá” ... (...)
 
[VĂN HỌC XHCNVN] ... Tôi dám cá với quí ông Nguyễn Tôn Hiệt rắng cả tác giả bài viết lẫn người trao đổi với quí ông mấy ngày nay chỉ là một kẻ mạo danh đó thôi. Trò này ở đất này lúc nào cũng thịnh hành (Ngày xưa ngay cả bác Hồ đáng kính của chúng ta cũng đã chẳng từng giả danh người khác để viết bài đăng báo đấy ư?) Sao độ rày quí ông Nguyễn Tôn Hiệt lại có thể mụ mị đến độ mất cảnh giác như vậy kìa?... (...)
 
[VĂN HỌC XHCNVN] ... Bài viết của tôi là về văn học viễn tưởng, nói đúng hơn là truyện viễn tưởng (mô tả thế giới trong tương lai), chứ không phải là về tính tiên tri (mặc dù tôi có nhận xét rằng 2 tác phẩm của Hồ Chí Minh có tính tiên tri). Có nhiều hình thức tiên tri khác, như sấm hay bói toán, nhưng tôi không bàn ở đây... Tôi nhận định rằng truyện “Con người biết mùi hun khói” in năm 1922 của Hồ Chí Minh có lẽ (tôi nhấn mạnh) là truyện viễn tưởng hiện đại đầu tiên của Việt Nam... (...)
 
[VĂN HỌC XHCNVN] ... Lẽ ra... / Phải biết ngượng / Vì nói dối quá lâu nên tin luôn mình nói thật / Lẽ ra... / Cứ để ông ấy (tức cụ Hồ) / Sống, làm việc và chết theo pháp luật / Như một người bình thường / Lẽ ra... (...)
 
01.06.2010
[VĂN HỌC XHCNVN] ... Thưa ông nghè Lập, cái ý chính của tại hạ là thế này: Ông nghè Lập đã vào ban hợp xướng của văn công để ca tụng cái loại văn “tự sướng” của Hồ Chí Minh là “văn học viễn tưởng Việt Nam”! Tại hạ đã nhấn mạnh ý này ở ngay nhan đề bài viết, nhưng ông nghè Lập khéo quá, né một cái vèo... (...)
 
[VĂN HỌC XHCNVN] ... Có thể ông Hồ là người đầu tiên viết truyện có các chi tiết “mơ ngày toàn thắng”, viết theo kiểu phán đại, hay nổ sảng và... ăn may. Chứ ông ấy có “đẻ” ra cái “văn học viễn tưởng hiện đại Việt Nam” nào đâu. Nói như vậy là hàm hồ... (...)
 
[VĂN HỌC XHCNVN] ... Chính vì có bác Hồ đã “tiên tri” ra nhiều điều hay ho (có phần quái gở) cỡ đó, nên đám hậu bối cũng được hưởng chút thần công lực. Sau khi đã oanh oanh liệt liệt “giải phóng” SÀI GÒN, đám hậu bối cũng lòi ra tài “tiên tri”, thể hiện qua vài cái tên đường cũng quái gở không kém cạnh... (...)
 
[VĂN HỌC XHCNVN] ... Sự thật là tất cả các bài ông dẫn ra đều lặp lại ý kiến của tôi đăng ngày 14-05-2005, trong bài “Nguyễn Ái Quốc và văn học Pháp ngữ”, đăng trên Tiền Phong. Bài báo cũng được rất nhiều báo mạng đăng lại. Điều này tôi đã viết ở đầu bài “Cha đẻ của văn học viễn tưởng Việt Nam”... Ông phê phán tôi đã không nhắc đến Trạng Trình. Nhưng trong bài viết, tôi khẳng định Hồ Chí Minh là cha đẻ của văn học viễn tưởng hiện đại Việt Nam (Ngô Tự Lập nhấn mạnh)... (...)
 
31.05.2010
[VĂN HỌC XHCNVN] ... Tháng 6-1949, Hồ Chí Minh đã dùng bút danh Trần Lực viết truyện “Giấc ngủ mười năm” để “tiên tri” cái khẩu hiệu “Hồ Chủ tịch muôn năm!” Sau này, ông lại dùng bút danh Trần Dân Tiên để thần thánh hoá cá nhân “Bác”. Tại hạ tưởng nên gọi cái loại “văn học” này là loại “văn học tự sướng”. Nhưng ông nghè Ngô Tự Lập lại cùng với ban hợp xướng văn công ca ngợi đó là “văn học viễn tưởng Việt Nam” và tôn vinh ông Hồ là “Cha đẻ của văn học viễn tưởng Việt Nam”, thì tại hạ đành bái phục vậy!... (...)
 

____________________

 
Chuyện ĐẠO VĂN:
 
19.02.2010
[ĐẠO ĐỨC TRÍ THỨC] ... “Nhân” dư luận về chuyện đạo văn mươi ngày qua, nêu chuyện hôm qua, tôi muốn làm rõ vài khía cạnh ẩn khuất của vấn đề bên cạnh chỉ xem sự thể như một cái cớ để đưa ra vài “kiến nghị”. Kiến nghị nảy sinh từ trải nghiệm của tôi (và nhiều người khác) qua cuộc chữ nghĩa đầy cam go và cạm bẫy... (...)
 
17.02.2010
[ĐẠO ĐỨC TRÍ THỨC] ... Y chang! Mà người sao chép lại quên khuấy đi dấu ngoặc kép, hử đỉnh cao trí tuệ XHCN đã từng “nếu theo dõi sự chuyển động của văn học những năm qua”??? Nếu nói tư tưởng lớn đụng nhau, thì tang chứng rành rành đây: Inrasara đã viết nhầm Mùi thơm của im lặng thành Mùi hương của im lặng, Phong Điệp đã cắt dán lại hệt cái sai kia!!!... (...)
 
14.02.2010
[ĐẠO ĐỨC TRÍ THỨC] ... Tại sao lại thế nhỉ? Tại sao không hối cải? Vì tự ái? Vì tự cao? Vì mải lo noi gương sáng của Bác Hồ vĩ đại mà quên hết những đạo đức căn bản của một con người nhỏ bé nhưng lương thiện? Hay do mặc cảm? Hay do cá nhân mình thực sự chỉ là một tên ăn cắp đáng bị độc giả và dư luận khinh khi?... (...)
 
13.02.2010
[ĐẠO ĐỨC TRÍ THỨC] ... Bài “Bàn thêm về cái gọi là ‘đạo văn’ của Nguyễn Hưng Quốc” trên Da Màu ngày 10/02/2010 là một trong một loạt những phản ứng kỳ lạ của Ngô Hương Giang, kẻ đã đạo văn của Nguyễn Hưng Quốc. Đầu đuôi câu chuyện như sau... (...)
 
17.01.2010
[ĐẠO ĐỨC TRÍ THỨC] ... Theo tôi, điều đáng lo ngại nhất chính là ở chỗ “bất chấp liêm sỉ” ấy. Ăn cắp thì ở đâu cũng có. Nhưng, bình thường, bọn ăn cắp thường bị xã hội khinh miệt, do đó, ít nhiều cảm thấy xấu hổ; cũng do đó, bao giờ cũng có vẻ lén lén lút lút. Ở đây, ngược lại, những người ăn cắp lại không có vẻ gì thẹn thùng cả. Nó cho thấy có sự xói mòn về phương diện đạo đức, đặc biệt, đạo đức trí thức... (...)

 


Các hoạ phẩm sử dụng trên trang này được sự cho phép của các hoạ sĩ đã tham gia trên trang Tiền Vệ

Bản quyền Tiền Vệ © 2002 - 2018